Του Ζαχαρία Β. Μίχα

Το ερώτημα που βασανίζει κάθε καλόπιστο ενασχολούμενο με τη νέα κρίση στην περιοχή της Μέσης Ανατολής δεν μπορεί παρά να είναι το εάν υπάρχει διέξοδος στη διαμάχη που στοιχίζει συνεχώς τη ζωή σε πλήθος ανθρώπων, ανεξαρτήτου προελεύσεως, δεν έχει σημασία, καθότι εάν η ανάλυση ξεφύγει από το στρατηγικό και πάει στο ανθρωπιστικό επίπεδο, τότε δεν μπορεί, όλες οι ζωές, Ισραηλινών και Παλαιστινίων, έχουν την ίδια ακριβώς αξία.

Η απάντηση είναι, δυστυχώς, ότι δεν μπορεί να γίνει τίποτε, όσο οι εμπλεκόμενοι στη διένεξη αναγνωρίσουν την ανάγκη επείγουσας αλλαγής της μέχρι τώρα στάσης τους. Βασικότερο όλων είναι η αναγνώριση των πιο στοιχειωδών αιτιάσεων αμφοτέρων των πλευρών. Οι Ισραηλινοί θα πρέπει να αποδεχτούν και να το διακηρύξουν επίσημα, ότι οι Παλαιστίνιοι είναι όντως ένας αδικημένος λαός στην Ιστορία και έχουν δικαίωμα να αποκτήσουν τη δικιά τους πατρίδα. Κι από τη στιγμή που και οι δύο διεκδικούν τον ίδιο γεωγραφικό χώρο πρέπει να βρουν τρόπο να συνυπάρξουν. Στη διευθέτηση αυτή θα πρέπει να συμμετάσχει και η Ιορδανία και επιτέλους κάποιος θα πρέπει να τους υπενθυμίσει ότι στης αρχή της σύγκρουσης, κατά την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ, χώρο που καταλάμβαναν οι Παλαιστίνιοι είχε κινηθεί και είχε προσαρτίσει αυτή η αραβική χώρα.

Από την άλλη, όλοι οι Παλαιστίνιοι (δηλαδή η Χαμάς και άλλες εξτρεμιστικές παλαιστινιακές οργανώσεις) θα πρέπει να αποδεχτούν στην πράξη και να διακηρύξουν ότι στόχος τους ΔΕΝ είναι η καταστροφή του Ισραήλ, αλλά η εξεύρεση τρόπου ειρηνικής συνύπαρξης αμφοτέρων σε αυτή τη γεωγραφική περιοχή. Το μόνο σίγουρο είναι πως για την εξεύρεση μια όσο γίνεται ΔΙΚΑΙΗΣ, αλλά προπάντως ΒΙΩΣΙΜΗΣ λύσης στο πρόβλημα, θα πρέπει να γίνουν ορισμένες θεμελιακές παραδοχές οι οποίες αυτομάτως θα ακυρώσουν όσα επιδιώκουν οι σκληροπυρηνικοί και των δυο πλευρών. Το σημαντικότερο όλων και η πλέον βασική προϋπόθεση έναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων είναι να σταματήσει να αποτελεί στόχο η καταστροφή και εξαφάνιση από το χάρτη του κράτους του Ισραήλ. Αυτό από μόνο του τοποθετεί τους Ισραηλινούς στη θέση του αμυνόμενου και νομιμοποιεί εμμέσως τη στρατιωτική αντιμετώπιση της κατάστασης. Από την άλλη πλευρά βεβαίως, θα πρέπει να ξεκινήσει δημόσιος διάλογος στο Ισραήλ όπου επιτέλους θα ειπωθούν και κάποιες αλήθειες τις οποίες συσκοτίζει η «ομίχλη» μισού αιώνα πολεμικών συγκρούσεων: ότι οι Παλαιστίνιοι είναι όπως ακριβώς οι Ισραηλινοί πριν αποκτήσουν το δικό τους «σπίτι»! Κάτι που πέτυχαν αξιοποιώντας με τον καλύτερο τρόπο την τραγωδία του ολοκαυτώματος κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Και πως μπορεί όντως η περιοχή να θεωρείται η πατρογονική τους γη, αλλά εξίσου αληθινό είναι πως η ίδρυση του εβραϊκού κράτους κατέλαβε εδάφη και εξεδίωξε μαζικά παλαιστινιακούς πληθυσμούς.

Επιπρόσθετα, για να πετύχουν την ίδρυση του εβραϊκού κράτους προηγήθηκε μια πρωτοφανής κινητοποίηση των Εβραίων της διασποράς, με αποτέλεσμα η ίδρυση του κράτους του Ισραήλ να φέρει τη νομιμοποιητική σφραγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Το ίδιο πρέπει να πράξουν και οι Παλαιστίνιοι: πάνω αοπό όλα θα πρέπει να ομονοήσουν και να αντιληφθούν ότι η διαίρεσή τους (Χαμάς και Φατάχ) μόνο δεινά θα φέρνει στον καθημερινό Παλαιστίνιο πολίτη που θα πληρώνει συνεχώς τα «παιχνίδια» των ηγεσιών του, όχι μόνο από τους Ισραηλινούς, αλλά και από τα αραβικά καθεστώτα και το Ιράν, που βολεύονται εξαιρετικά χρησιμοποιώντας το Παλαιστινιακό για να πετύχουν τους δικούς τους στόχους. Είναι πραγματικά απίστευτο να ανταλάσσονται κατηγορίες, εν μέσω αυτής της πολεμικής σύρραξης, για Παλαιστίνιους που όχι μόνο δεν διαφωνούσαν με κάποια στρατιωτική ενέργεια του Ισραήλ στη Γάζα, αλλά έκαναν τα πάντα για να την προωθήσουν, ακόμη και δίδοντας πληροφορίες ζωτικής σημασίας στους Ισραηλινούς. Κι όλα αυτά για την αποκατάσταση της εξουσίας της Παλαιστινιακής Αρχής που ελέγχεται από τη Φατάχ, πέραν της Δυτικής Όχθης και στη Γάζα. Από ότι φαίνεται, ο μεγαλύτερος εχθρός για τους Παλαιστινίους δεν είναι τόσο το ίδιο το Ισραήλ, αλλά βρίσκεται στο εσωτερικό…

Δυστυχώς, για μια ακόμη φορά, το περιώνυμο Διεθνές Δίκαιο αποτυγχάνει πλήρως στην αποστολή του: η αναφορά μας γίνεται με αφορμή την περίφημη -άνευ αντικειμένου κατά τη γνώμη μας- συζήτηση περί «αναλογικής χρήσης βίας» (proportionate use of force) για την οποία όντως μιλάει. Υπενθυμίζουμε, ότι την επιτρέπει ακόμη κι αν στα θύματα θα συμπεριλαμβάνονται και άμαχοι. Ταυτόχρονα όμως, το Διεθνές Δίκαιο αναγνωρίζει ως έγκλημα πολέμου, κάτι που απορρέει και από την παραπάνω αναφορά, τη στόχευση αμάχων. Στο σημείο αυτό, στην πολύ συγκεκριμένη σύγκρουση έχουμε το εξής παράδοξο: Οι Ισραηλινοί βομβαρδίζουν τις υποδομές της Χαμάς, ώστε να παραλύσουν τη δυνατότητά της να κυβερνά και να οργανώνει επιθέσεις με ρουκέτες στις πόλεις του Ισραήλ, επιδιώκοντας παράλληλα να εξουδετερώσει την ηγεσία των μαχητών της ισλαμιστικής οργάνωσης. Ο όρος «δυσανάλογη βία» στοιχειοθετείται από την αδυναμία της Χαμάς να χρησιμοποιήσει εξίσου μεγάλη ισχύ πυρός εναντίον του αντιπάλου της. Ωστόσο, το Ισραήλ καταβάλει κάθε προσπάθεια να αποφύγει περιττά θύματα. Όχι διότι… αγαπάει τους Παλαιστίνιους πολίτες, αλλά διότι πέραν του ότι είναι εντελώς άχρηστο στρατιωτικά είναι και αντιπαραγωγικό! Η Χαμάς από την πλευρά της όμως, λόγω ακριβώς της στρατιωτικής της αδυναμίας (έλλειψη οπλικών συστημάτων και τεχνολογίας), καταπατά το Διεθνές Δίκαιο (εάν το χρησιμοποιήσουμε ως «οδηγό»), αφού οι ρουκέτες που εκτοξεύει δεν μπορούν να στοχεύσουν και προσγειώνονται πάνω στον άμαχο πληθυσμό! Όπως για παράδειγμα σε νηπιαγωγείο που ευτυχώς δε λειτουργούσε εκείνη την ώρα! Η απάντηση που δίνεται είναι «τι να κάνουμε πολεμάμε με ότι έχουμε». Καμμία αντίρρηση, τυπικά όμως τουλάχιστον η ενέργεια αυτή, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο είναι έγκλημα πολέμου! Οπότε έχουμε το παράδοξο, το Ισραήλ που έχει ισοπεδώσει την περιοχή να εμφανίζεται τυπικά ότι συμμορφώνεται με το Διεθνές Δίκαιο και τη Χαμάς να το παραβιάζει!

Είναι φανερό ότι είναι απλώς γελοίο και αντιπαραγωγικό να αναλώνεται κανείς σε τέτοιου είδους αδιέξοδες συζητήσεις αντί να εστιάζει στις πολιτικές μεθόδους που θα μπορούσαν να φέρουν τη λήξη των συγκρούσεων, την αποκατάσταση της όποιας ομαλότητας και την κκινητοποίηση του διεθνούς παράγοντας για τον έλεγχο της κατάστασης. Σκοπίμως δεν λέμε «επίλυση της σύγκρουσης» διότι αντιλαμβανόμαστε ότι πρόκειται για ένα εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα. Μια ματιά στο χάρτη φθάνει για να μας πείσει ότι ενδεχομένως να μην υπάρχει καν λύση. Η Δυτική όχθη και η Λωρίδα της Γάζας ΔΕΝ έχουν εδαφική συνέχεια. Κατά συνέπεια, τι θα κατασκευαστεί, κράτος του οποίου τα δυο τμήματά του δεν θα επικοινωνού μεταξύ τους; Κάποιοι αναφέρουν το παράδειγμα του Πακιστάν (Δυτικό και Ανατολικό), που όμως το δεύτερο αποτελεί σήμερα ξεχωριστό κράτος, το Μπανγκλαντές! Επίσης, σε αυτή την περίπτωση οι αποστάσεις είναι τεράστιες, ενώ στη Μέση Ανατολή είναι… «ένα τσιγάρο δρόμος»!

Ας μη γελιόμαστε, ας σταματήσουμε να αυταπατόμαστε ότι «συμμετέχουμε» κραυγάζοντας υπέρ του ενός ή του άλλου. Με αυτή την τακτική απλώς ρίχνουμε «λάδι στη φωτιά» και «νερό στο μύλο» των απανταχού εξτρεμιστών, κραυικής ή μη προέλευσης. Και αυτό δεν ισχύει μόνο για την περιοχή της Μέσης Ανατολής, αλλά και για τα εσωτερικά μας πράγματα. Πόσοι αμφιβάλλουν ότι το ζήτημα θα χρησιμοποιηθεί στη αυγή του νέου χρόνου ως πρόσχημα που θα νομιμοποιήσει την έναρξη ενός ακόμα «γύρου πλήρους αναρχίας και εμπρησμών» στην Αθήνα; Κι ας ήταν εκκωφαντική η σιωπή των απανταχού Indymedia για τα τεκταινόμενα στη Λωρίδα της Γάζας…

συνέχεια »

Η είδηση λέει:

"Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα βρεθεί στο ακριτικό Αγαθονήσι για τον εορτασμό των Θεοφανείων, όπως έγινε γνωστό την Πρωτοχρονιά.

Ο Κάρολος Παπούλιας δέχθηκε για τις καθιερωμένες ευχές στο Προεδρικό Μέγαρο την πολιτική, στρατιωτική, δικαστική, θρησκευτική και πνευματική ηγεσία της χώρας.
Οι πύλες του Προεδρικού Μεγάρου άνοιξαν το μεσημέρι για τις καθιερωμένες ευχές. Ο Κάρολος Παπούλιας αντάλλαξε ευχές με τον πρωθυπουργό Κ.Καραμανλή στον οποίο ευχήθηκε «όλα τα καλά».

Προσθετικά: Σωστή (για άλλη μια φορά) η κίνηση του Προέδρου αλλά και τα όσα ευχηθηκε..... Απομένει να δούμε και τις κινήσεις του Πρωθυπουργού....(σε όλα τα επίπεδα).

συνέχεια »

"Πενήντα χρόνια συμπληρώθηκαν σήμερα από την είσοδο των ανταρτών του Φιντέλ στην Αβάνα και την δραπέυση του δικτάτορα Μπατίστα στις ΗΠΑ .
Η Επανάσταση γιορτάζει.
Η Επανάσταση που επιβίωσε, σε πείσμα κάθε πρόβλεψης.
Σε απόσταση μόλις 90 ναυτικών μιλίων από τις ακτές των ΗΠΑ, άντεξε στις ασφυκτικές πιέσεις 10 διαδοχικών αμερικανικών κυβερνήσεων ,του αμερικάνικου εμπάργκο και επέζησε της κατάρρευσης του υπαρκτού σοσιαλισμού.
Σύμφωνα με τον «Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης» (Human Development Index), των Ηνωμένων Εθνών, ο οποίος συνυπολογίζει ως επιμέρους αναπτυξιακούς δείκτες, τα ποσοστά αναλφαβητισμού, το εισόδημα και το προσδόκιμο χρόνο επιβίωσης, η Κούβα είναι πιο ανεπτυγμένη από χώρες στις οποίες ρέει άφθονο χρήμα ( π.χ. Ρωσία, Σαουδική Αραβία), από κράτη της Ενωμένης Ευρώπης (π.χ. Βουλγαρία) και από τους περισσότερους γείτονές της (π.χ. Παναμάς, Βενεζουέλα, Κολομβία, κ.α).
Οι κάτοικοί της είναι πιο μορφωμένοι, πιο υγιείς, και ζουν περισσότερο από αυτούς των ΗΠΑ. Η ποιότητα της υγειονομικής περίθαλψης και το εκπαιδευτικό σύστημα της Κούβας προσεγγίζουν εδώ και αρκετές δεκαετίες τα επίπεδα του ανεπτυγμένου δυτικού κόσμου"

Δελτίο11

Ασχετο: Η δικτατορία του Φιντελ - σήμερα ένα αξιοπρεπές...φάντασμα του εαυτού του - πως μπορεί να συγκριθεί με την δημοκρατία;(παρέδωσε την...εξουσία στον...αδελφό του για να μην πεσει σε...κακά χέρια). Και επειδή σήμερα η υπουργός εξωτερικών του Ισραήλ είπε οτι πολεμάει και για...αξίες και πολιτισμούς και την δημοκρατία, μήπως θα πρέπει να γίνει κάποιο...ψυχιατρικό συμπόσιο για τους... "ηγέτες"; Πριν αναλάβει κανείς οποιαδήποτε εξουσία να περνάει ένα μήνα σε...ειδικό ψυχιατρείο (πχ στην έρημο της Αριζόνα ή στο Ντουμπάϊ) για τα...περεταίρω; Γιατί πριν απ' όλα πρέπει κάποιος να διαθέτει τον κοινό νου και να ομνύει σε απλές αλήθειες που έχουν σχέση με τον "χρυσό κανόνα" και το "μέτρο" των αρχαίων μας προγόνων.

Ευτυχώς που ο Τσε πέθανε νωρίς...(προδομένος επίσης). Και έγινε σύμβολο στα μπλουζάκια, τα κυπελάκια, στα γήπεδα....

Ηταν κάποτε μια παρέα που έκανε μια...επανάσταση....

συνέχεια »

συνέχεια »

ask dr.Seeng συνέχεια »

Μια επιτύμβια στήλη που βρίσκεται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού της Θεσσαλονίκης πληροφορεί τον επισκέπτη ότι «ο διάκονος Ανδρέας πέθανε δεις μετά την υπατείαν Φλαβίων Λαμπαδίου και Ορέστου των μεγαλοπρεπεστάτων». (Πότε δηλαδή;) Μια άλλη κτητορική επιγραφή από το ίδιο μουσείο αναφέρεται στην ανακαίνιση ενός ναού της Θεσσαλονίκης από τον Πέτρο Δουκόπουλο το έτος 6792! Πρόκειται για γρίφους τους οποίους οι Βυζαντινοί εύκολα μπορούσαν να ερμηνεύσουν αφού το σύστημα μέτρησης του χρόνου και κατά συνέπεια της χρονολόγησης ήταν εντελώς διαφορετικό από το σημερινό. Για την ακρίβεια μάλιστα μπορούμε να μιλάμε για πολλά συστήματα- και όχι για ένα-, περίπλοκα και συχνά αλληλοκαλυπτόμενα. Ετσι, στην πρώτη επιγραφή η απάντηση είναι ότι ο διάκονος Ανδρέας πέθανε το έτος 532 ενώ στη δεύτερη, όπου χρησιμοποιείται διαφορετικό σύστημα χρονολόγησης, ότι ο ναός ανακαινίστηκε το 1284. «Στη βυζαντινή κοσμοθεωρία,στενά συνδεδεμένη με θεολογικές αναζητήσεις, ο χρόνος έχει γραμμική πορεία που αρχίζει από τη δημιουργία του κόσμου και καταλήγει στη Δευτέρα Παρουσία,η οποία σηματοδοτεί το τέλος του χρόνου. Στην εικονογραφία η θεολογική αυτή θέση αποδίδεται εύγλωττα με το Α και το Ω, την αρχή και το τέλος της ελληνικής αλφαβήτου,που εδώ κατέχει την αρχή και το τέλος του Σύμπαντος». Αυτά αναφέρει η αρχαιολόγος κυρία Αντιγόνη Τζιτζίμπαση του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης στη μελέτη της για τα συστήματα υπολογισμού του χρόνου μέσα από επιγραφές του μουσείου. Για τους Βυζαντινούς, λοιπόν, το βέβαιον είναι, όπως γράφει και ο ερευνητής κ. Θύμιος Νικολαΐδης στο άρθρο του «Η μέτρηση του χρόνου στο Βυζάντιο» (περιοδικό «Αρχαιολογία»), ότι είχαν ξεκαθαρίσει και τη δημιουργία και το τέλος του χρόνου. «Ο χρόνος ήταν για τους Βυζαντινούς η μέτρηση της φθοράς. Χαρακτηρίζει τη μεταβολή, άρα είναι δεμένος με τον φθαρτό,μεταβλητό κόσμο και αρχίζει τη ροή του με τη Δημιουργία που είναι η αφετηρία μέτρησης της βυζαντινής χρονολόγησης» λέει. Η Δημιουργία ήταν ακαριαία και άχρονη. Ετσι ο χρόνος, ο χώρος και ύλη γεννήθηκαν στιγμιαία και μαζί. Πέρα πάντως από τη φιλοσοφική σημασία της, η έννοια του χρόνου, πολύ σημαντική για τον άνθρωπο- προσπάθησε από πολύ νωρίς να την ορίσειέχει και μια καθαρά πρακτική: τη μέτρηση του χρόνου. Αυτό σημαίνει κατ΄ αρχάς τον ορισμό της χρονολογίας με αναφορά μία συγκεκριμένη αφετηρία, ακολούθως το ημερολόγιο του έτους με τους μήνες και τις ημέρες του και, τέλος, τη μέτρηση της ώρας. Οπως οι αρχαίοι, όμως, έτσι και οι Βυζαντινοί χρησιμοποιούσαν διάφορα συστήματα μέτρησης του χρόνου και ορισμού των γεγονότων.

Στην παλαιοχριστιανική εποχή, λοιπόν, ο πλέον συνηθισμένος τρόπος χρονολόγησης ήταν η αναφορά στη ρωμαϊκή Ινδικτιώνα, όπου «Ινδικτιών» ήταν η 15ετής φορολογική περίοδος με αφετηρία την 1η Σεπτεμβρίου, που είχε ορισθεί από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο . Αλλά από τον 8ο αιώνα οι Βυζαντινοί άρχισαν να χρονολογούν με αφετηρία το έτος κτίσεως του κόσμου. Προσπάθησαν πολύ, έκαναν σύνθετους υπολογισμούς και ύστερα από διάφορες προτάσεις κατέληξαν στο ότι η αρχή του χρόνου έπρεπε να ορισθεί το 5509/8 π.Χ.και ειδικότερα η 21η Μαρτίου, ημερομηνία της εαρινής ισημερίας. Η παλαιότερη μάλιστα επιγραφή που αναφέρεται σε αυτό το σύστημα χρονολόγησης έχει εντοπισθεί στον Παρθενώνα και μιλάει για το έτος 6792 από κτίσεως κόσμου, δηλαδή το 704. Είναι χαρακτηριστικό αυτό που αναφέρει η κυρία Τζιτζίμπαση, ότι δηλαδή οι Βυζαντινοί δεν έζησαν ποτέ τις χρονολογίες-σταθμούς 1000 ή 1500 μ.Χ., απλούστατα διότι ποτέ δεν υπολόγισαν τον χρόνο με αφετηρία τη γέννηση του Ιησού. Οι όροι «π.Χ.» και «μ.Χ.» που ισχύουν σήμερα σε όλο τον δυτικό κόσμο, παρ΄ ότι είχαν επισημανθεί ήδη από τον 6ο αιώνα με υπολογισμούς του Διονυσίου του Μικρού, έγιναν αποδεκτοί στην Ανατολή μόλις το 1628 από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Κύριλλο Α΄ Λούκαρι. Αλλά στη Δύση αυτό το σύστημα είχε τεθεί σε ισχύ ήδη από τον 8ο αιώνα.

Το ηλιακό ημερολόγιο ή Ιουλιανό, το οποίο είχε τεθεί σε ισχύ από τον Ιούλιο Καίσαρα το 46 π.Χ., το ακολουθούσαν και οι Βυζαντινοί. Ο αστρονόμος Σωσιγένης από την Αλεξάνδρεια είχε δημιουργήσει το ηλιακό ημερολόγιο το οποίο ο Ιούλιος Καίσαρ ζήτησε να βελτιωθεί- και πράγματι έτσι έγινε. Η αρχή του έτους συνδέθηκε με την ηλιακή τροχιά και το χειμερινό ηλιοστάσιο. Ετσι η Πρωτοχρονιά, που ήταν παλαιότερα την 1η Μαρτίου, αφού ο μήνας ήταν αφιερωμένος στον θεό Αρη και σήμαινε την έναρξη των πολεμικών επιχειρήσεων, μετακινήθηκε στην 1η Ιανουαρίου. Στο Βυζάντιο ωστόσο λόγοι εντελώς πεζοί (οι φορολογικοί που προαναφέρθηκαν) επέβαλαν τη διοικητική έναρξη του έτους την 1η Σεπτεμβρίου. (Κάτι που έχει παραμείνει και σήμερα ως αρχή του εκκλησιαστικού έτους.) «Για τον απλό λαό, όμως, η Πρωτοχρονιά εξακολουθούσε να είναι η 1η Ιανουαρίου, ο εορτασμός της οποίας συνοδευόταν από βαθιά ριζωμένα έθιμα» σημειώνει η κυρία Τζιτζίμπαση. Στη συγκεκριμένη περίπτωση μάλιστα ήταν οι ρωμαϊκές καλένδες (1η Ιανουαρίου) και άλλες εορτές που τελούνταν στο τέλος Δεκεμβρίου και στις αρχές Ιανουαρίου (τα Σατουρνάλια στις 17-24 Δεκεμβρίου, το γενέθλιο του Αήττητου Ηλιου στις 25 Δεκεμβρίου, η γιορτή του Αιώνος στις 6 Ιανουαρίου). Οσον αφορά τους μήνες του έτους, μπορεί η λατινογενής ονομασία τους να ήταν η επισήμως αποδεκτή στο Βυζάντιο, για τους μη λατινόγλωσσους λαούς της αυτοκρατορίας όμως επρόκειτο για λέξεις χωρίς περιεχόμενο. Ετσι δημιούργησαν για αυτούς νέες ονομασίες, συσχετισμένες με τις γεωργικές εργασίες. Η εβδομάδα, τέλος, ήταν διαχωρισμένη όπως και σήμερα. Παρ΄ όλα αυτά, στους πρώτους αιώνες του Βυζαντίου υπήρχαν και πλανητικές ονομασίες των ημερών, γνωστές από την Αίγυπτο: Ημέρα Ηλίου (Κυριακή), Σελήνης (Δευτέρα), Αρη (Τρίτη), Ερμή (Τετάρτη), Δία (Πέμπτη), Αφροδίτης (Παρασκευή), Κρόνου (Σάββατο). Στο Βυζάντιο δεν επέζησαν για πολύσε αντίθεση με τη Δύση (αρκεί να επισημανθούν οι ημέρες Saturday, Ημέρα του Κρόνου, και Sunday, Ημέρα του Ηλιου) όπου η αρχαιότητα δηλώνει και εδώ παρούσα.

ΜΑΡΙΑ ΘΕΡΜΟΥ /Βημα

συνέχεια »

Το 2009 δεν θα μπορούσε να μπαίνει με μεγαλύτερες προσδοκίες, μόνο και μόνο επειδή η χρονιά που έφυγε άφησε έντονη τη γεύση της απογοήτευσης σε πολλούς τομείς στον χώρο του πολιτισμού. Σε επίπεδο καλλιτεχνικών εκδηλώσεων και γεγονότων, η χρονιά είχε τις εξάρσεις της και τα ευτράπελά της, όπως κάθε χρονιά έχει τα δικά της, αλλά, κατά γενική πεποίθηση, οι θεσμοί υποβαθμίστηκαν. Αρκεί να θυμηθούμε τη μη-πολιτική του ΥΠΠΟ απέναντι στο νεοσύστατο, δικό του όργανο, Εθνικό Κέντρο Θεάτρου και Χορού, το «πραξικόπημα» του Δήμου Αθηναίων που έκλεισε το Θέατρο του Λυκαβηττού, για να το ξανανοίξει λίγο μετά και την ανυπαρξία σοβαρής προβολής της σύγχρονης Ελλάδας στη διεθνή αγορά.
Κατά τα άλλα, το 2009 θα μας φέρει το Νέο Μουσείο Ακροπόλεως, στο οποίο το ΥΠΠΟ έχει επιλέξει να επενδύσει φαραωνικά σχέδια διεθνούς προβολής (όταν δεν μπορεί να εξασφαλίσει την απρόσκοπτη λειτουργία της Ακρόπολης ή την ευπρεπή εμφάνιση των αρχαιολογικών χώρων).
Επειδή, όμως, το 2008 μας κληροδότησε τραυματισμένη την εικόνα της Αθήνας, δημιουργείται ακόμη μεγαλύτερη ανάγκη για τομές στη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς της. Η ελληνική κοινωνία παρακολουθεί τις τελευταίες δεκαετίες τη συστηματική καταστροφή του κτιρίου του Πολυτεχνείου, με την πρυτανεία να παραμένει παθητικός παρατηρητής και την κοινότητα των αρχιτεκτόνων βουβή. Οι πληροφορίες που μιλούν για καταστροφή μεγάλης εκτάσεως θέτουν ένα ζήτημα που ασφαλώς ξεφεύγει από την αδυναμία διαχείρισης ενός αρχιτεκτονικού και ιστορικού μνημείου. Είναι μία πρόκληση για το 2009.
Το 2009 θα μας φέρει σπουδαίους καλλιτέχνες και θα δούμε, πιθανότατα, σημαντικές ή λιγότερο σημαντικές παραγωγές. Η Ελλάδα, όμως, δείχνει να συνεχίζει σε σύγχυση, με μερίδα καλλιτεχνών να απομακρύνεται από την κοινή λογική και την επίσημη πολιτεία σε ακόμη μεγαλύτερη απόκλιση από την κοινωνία.

Νικος Βατοπουλος/Καθημερινή

συνέχεια »

Αν κάποιος έμπαινε σε μια μηχανή του χρόνου και έβαζε το ρολόι 2,5 δισεκατομμύρια έτη στο παρελθόν, θα έβλεπε μπροστά του την απόλυτη εφαρμογή του όρου «Απέραντο γαλάζιο»... Αυστραλοί επιστήμονες, αφού μελέτησαν διάφορα γεωλογικά δεδομένα, κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι πριν από 2,5 δισεκατομμύρια έτη η επιφάνεια της Γης ήταν καλυμμένη από νερό σε ποσοστό 98%! Αν και είχαν περάσει περί τα δύο δισεκατομμύρια έτη από τη γέννησή της (υπολογίζεται ότι η Γη δημιουργήθηκε πριν από 4,5 δισεκατομμύρια έτη) η στεριά, πολύ περισσότερο οι ήπειροι, δεν είχαν κάνει ακόμη την εμφάνισή τους. Σύμφωνα με τους ερευνητές, πριν από 2,5 δισεκατομμύρια έτη η θερμοκρασία του μανδύα της Γης ήταν 200 βαθμούς Κελσίου μεγαλύτερη από τη σημερινή, γεγονός που προκαλούσε μια αλυσιδωτή γεωλογική αντίδραση που εμπόδιζε τη δημιουργία στερεού εδάφους στην επιφάνεια.

συνέχεια »

(...)Μπροστά μου, τραβούν από τα συντρίμμια τα μικρά σώματα 6 αδελφούλες.

Οι 5 είναι νεκρές και η έκτη σοβαρά τραυματισμένη.

Τοποθετούν τα πτώματα των παιδιών στην καρβουνιασμένη άσφαλτο και μοιάζουν με κομματιασμένες κούκλες, που αχρηστεύτηκαν και τις πέταξαν στα σκουπίδια.

Δεν πρόκειται για λάθος. Είναι κυνικό έγκλημα»
Vik in Gaza

Vittorio Arrigoni

sibilla

συνέχεια »

Του Θαναση Δριτσα*

Ηταν παραμονή Πρωτοχρονιάς του 2009 στην πρωτεύουσα Αθήνα της Γραικίας. Η Γραικία ήταν μια πολύ γνωστή οθωμανική επαρχία της Νότιας Ευρώπης που την επισκέπτονταν πάρα πολλοί τουρίστες. Οι κάτοικοι της Γραικίας είχαν πρόσφατα διαπιστώσει ότι η προ τετρακοσίων ετών υποτιθέμενη απελευθέρωση από τους Οθωμανούς παρέμενε καθαρή φαντασίωση, αφού οι πολίτες της Γραικίας στο μυαλό και στην ψυχή ήσαν ακόμη δέσμιοι του οθωμανικού νόμου.

Το κρύο και η παγωνιά έφτασαν στην άθεη πόλη μετά τις φωτιές και την καταστροφή που άφησε πίσω της η εξέγερση της νεολαίας στις αρχές του Δεκέμβρη. Στην πλατεία Συντάγματος είχε ρίξει το προηγούμενο βράδυ κουβάδες χιόνι και το απόγευμα της παραμονής το χιόνι έμοιαζε καλοστρωμένο να έχει κιόλας ξεπεράσει το μισό μέτρο. Κοντά στο μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη συναντιούνται εντελώς τυχαία δύο βιαστικές φιγούρες, δύο εντελώς διαφορετικοί Αγιο-Βασίληδες.
Ο ένας είναι ο παχύσαρκος χοντρο-Σάντα και είναι ντυμένος με κόκκινη στολή, ζώνη, γυαλιστερές μπότες και μάλλινο σκούφο. Ολα τα ρούχα του έχουν πάνω τους τη σφραγίδα γνωστών οίκων μόδας και ακόμη στη στολή του φέρνει χαραγμένα υποχρεωτικά τα λογότυπα των εταιρειών που είναι χορηγοί στο ταξίδι του.

Χρησιμοποιεί άψογα το internet, μπαίνει στο Google Earth με τον φορητό υπολογιστή του για να μαθαίνει συνέχεια τη θέση στον παγκόσμιο χάρτη, στα ταξίδια του ακούει μουσική από το iPod του. Μετακινείται με όχημα που σχεδίασε ειδικά για ’κείνον η NASA. Φέρνει δώρα στα παιδιά μόνο εφόσον οι γονείς τους είναι συνδρομητές στο πρόγραμμα «Σάντα», το οποίο προβλέπει ετήσια δόση του ύψους των 10.000 ευρώ. Αλλά αυτή τη λεπτομέρεια δεν τη μαθαίνουν ποτέ τα παιδιά. Τα παιδιά δεν παίρνουν δώρο από τον χοντρο-Σάντα αν οι γονείς δεν είναι κάτοχοι της προ-πληρωμένης πιστωτικής κάρτας «Α Christmas Present».

Ο Σάντα παίρνει ποσοστό 10% από τις κατασκευάστριες εταιρείες για το κάθε δώρο που δωρίζει και αποφεύγει συστηματικά να λέει τη λέξη χαρίζω. Οταν λέει «δωρίζει» εννοεί γενικά ότι πουλάει και αγοράζει σε καλή τιμή. Απόψε θα μοιράσει δώρα στα παιδιά και τους αρρώστους των νοσοκομείων Υγεία-Marfin, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών και Ιασώ General.

Την αποψινή βραδιά στο φιλανθρωπικό του έργο θα τον συνοδέψει ο ίδιος ο υπουργός Υγείας της χώρας κος Τίποτα και όλες οι κάμερες των ραδιοτηλεοπτικών μέσων της πόλης θα είναι εκεί.
Ο άλλος Αη-Βασίλης ή απλά Βασίλης έμοιαζε κουρελής και ρακένδυτος με όψη ζητιάνου και κρατούσε στα χέρια του ένα μπαλωμένο σάκο που είχε μέσα πολύ λίγα πράγματα. Λάδι, αγιασμό, βασιλικό, ένα μπουκαλάκι με φάρμακο, ένα κερί για να βλέπει στα παγωμένα σκοτάδια και μια βασιλόπιτα με φλουρί. Αυτός ο Βασίλης δεν επισκεπτόταν τις αγορές και τα παλάτια με τα μεγάλα φώτα, δεν προτιμούσε τις μεγάλες πόλεις με τους θορύβους και τα πολυτελή αυτοκίνητα.

Θα τον έβρισκες να ταξιδεύει συχνά (κανείς δεν ήξερε επίσης με τι μέσο ταξιδεύει) στην πεινασμένη Νότιο Αμερική, στις μίζερες γειτονιές του Μπαγκλαντές, στα ορυχεία διαμαντιών του Κονγκό. Εκεί που οι φιλότιμοι φτωχοί μοιράζουν το λίγο ψωμί τους, δηλαδή τα μικρά τίποτα. Δεν μιλάει πολύ, είναι τόσο αδύνατος ώστε όταν περπατάει ακούγεται ο θόρυβος που κάνουν τα κόκαλά του. Οι λιγοστοί φίλοι του τον φώναζαν «ακτινογραφία» για να δείξουν πόσο αδύνατος ήταν.

Απόψε είχε βάλει στο πρόγραμμά του να επισκεφτεί αρρώστους στο Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο της Νίκαιας και το νοσοκομείο της Αγίας Βαρβάρας.
Ο χοντρο-Σάντα κόντεψε να πάθει ανακοπή καρδιάς όταν κατά τη διάρκεια της σύντομης συνάντησής τους του είπε ο κακόμοιρος ζητιάνος ότι είναι γιατρός και είναι ο Αγιος Βασίλης που μοιράζει δώρα στα παιδιά και θεραπείες στους αρρώστους την παραμονή της Πρωτοχρονιάς.

Ο Σάντα του απάντησε εκνευρισμένος ότι είναι ένας κοινός απατεώνας που προσπαθεί να τον μιμηθεί και είναι αδύνατον ένας γιατρός να έχει εμφάνιση ζητιάνου. Πραγματικά ήταν κάτι απίστευτο γιατί όλοι οι γιατροί της Γραικίας που ήξερε ο Σάντα είχαν τουλάχιστον ένα σκάφος αναψυχής και πολλά πολυτελή σπίτια στα βόρεια της Αθήνας. Του είπε ότι θα καλέσει την αστυνομία άμεσα για να τον συλλάβει. Ο Βασίλης τού απάντησε ότι θα καταλάβει καλύτερα τι συμβαίνει στον κόσμο αν καθαρίσει το μυαλό και το σώμα του από τα πολλά λιπαρά. Ο Σάντα προσπάθησε να τον σταματήσει με το σώμα του. Αδιάφορος ο Βασίλης προχώρησε τότε χωρίς να χάνει τον χρόνο του σε δεύτερες κουβέντες και χάθηκε σαν φάντασμα μέσα στη νύχτα και το χιόνι.

* Ο κ. Θανάσης Δρίτσας είναι καρδιολόγος, στο Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο

συνέχεια »